مجله میدان آزادی: فیلم «اسکورت» به کارگردانی «یوسف حاتمیکیا» در این صفحه از پرونده «پرواز بر فراز آشیانه سیمرغ» مورد نقد و بررسی قرار گرفته است. در این ریویو که به قلم مینو خانی نوشته شده است، درباره این فیلم بیشتر بخوانید:
«اسکورت» دومین فیلم یوسف حاتمیکیا در چهل و چهارمین جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و با صحنههای مهیج و اتفاقات پرانرژی تنور جشنواره را داغ کرد.
خلاصه داستان فیلم اسکورت
یک سرباز پلیس مجبور میشود برای تهیه داروی سرطان دوستش، اسکورت یک زن جوان شوتی شود تا بار قاچاقی را به مقصد برساند.
«امیر جدیدی»، «هدی زینالعابدین»، «افشین هاشمی»، «رضا کیانیان»، «مهدی زمینپرداز» و «هادی شیخالاسلامی» بازیگران فیلم اسکورت هستند و «محمدرضا منصوری» تهیهکنندگی آن را بر عهده داشته است. بانک کشاورزی و بنیاد سینمایی فارابی نیز از ساخت فیلم حمایت کردهاند.
«یوسف حاتمیکیا»، کارگردان فیلم سینمایی «اسکورت» در نشست خبری فیلم - عکس از «امیرعلی معزی»
محتوای فیلم اسکورت
یوسف حاتمیکیا بعد از فیلم «شب طلایی» (1400) که داستان گم شدن یک شمش طلا در یک خانواده بود و اعضای یک خانواده پرجمعیت را در فضای بسته و محدود خانه مادری در مقابل هم گذاشته و اعتماد و تردید را در دل قصه خود قرار داده بود، این بار به ساخت اثری در فضای باز و شخصیتهای محدود رو آورده است. او نشان میدهد مثل پدر در مسیر فیلمسازی خود به دنبال تجربههای جدید است بدون اینکه بخواهد به آثارش بعد ایدئولوژیک سینمای پدر را بدهد. هر چند به نظر میرسد بطن و باطن آثار حاتمیکیای پسر همچون حاتمیکیای پدر، انسانی است.
دومین فیلم یوسف حاتمیکیا همچنان موضوعی اجتماعی دارد که در ژانر اکشن روایت میشود. داستان یک سرباز پلیس با هدف تامین داروی دوستش ماشین یک شوتیِ زن را اسکورت میکند، اما این انگیزه شخصی به مرور تبدیل به یک احساس وظیفه میشود، احساس وظیفه مراقبت از یک زن. حاتمیکیا که خود فیلمنامه اسکورت را نوشته تلاش کرده در این اثر نگاهی جامعهشناختی به معضل شوتیها، قاچاقچیان مرزی که در دل جادههای مرزی و شهری برای اداره زندگی خود به این کار مشغولند، بزند؛ بدون اینکه بخواهد درباره آنها سوگیری کند. او نشان میدهد که شوتیها با چه معضلاتی دست به گریبان هستند و با انتخاب یک شوتیِ زن به عنوان شخصیت اصلی داستانش، بر این معضلات بهویژه مشکلات اقتصادی مردم نواحی مرزی (چیزی شبیه خروج ابراهیم حاتمیکیا) تاکید میکند. مثلا آنجا که «حلما» با بازی هدی زینالعابدین عکس شوتیهایی که در این مسیر جان باختهاند را به دیوار میزند و نشان میدهد آنها برای تامین و گذران مجبور به انتخاب شغلی هستند که هر لحظه با مرگ دست و پنجه نرم میکنند. یا آنجا که در پاسخ به سوال سرباز پلیس که اگر مسیر دیگری برای ادامه زندگی داشته باشد همچنان به این کار ادامه میدهد یا نه و حلما میگوید حتی یک لحظه هم این شغل را ادامه نمیدهد.
اما وجه مهم اسکورت، همان تقابل وظیفه و اخلاق و انتخاب در شرایط بحرانی است که گوهر وجودی هر فرد در آن ظهور و بروز پیدا میکند. امیر جدیدی در نقش سرباز پلیس تقابل این دو حس را در مسیری که باید همراه حلما باشد را به خوبی نشان میدهد. مسیر پرهیجانی که این دو با هم طی میکنند تا بار به مقصد برسد در واقع مسیر به بار نشستن این گوهر وجودی است که از نفع شخصی به دیگریخواهی و یک انجام وظیفه انسانی میرسد. هر چند به قول معروف شیمی شکل گرفته بین آنها نشان میدهد که سرباز دارد به حلما دل میبازد اما باز این دلباختگی را به هدف بزرگتری پیوند میزند و همین باعث میشود لحظات درام خوبی در تعقیب و گریز ماشین شوتیها و پلیس شکل بگیرد و اسکورت را از یک فیلم هیجانی اکشن به اثری اجتماعی و درام تبدیل کند.
یوسف حاتمیکیا با اسکورت نشان داد که همچنان میتوان به سینمای ایران امیدوار بود و به تصویر کشیده شدن ایدههای جذاب با فرم متناسب با آن را بر پرده نقرهای دید.
«امیر جدیدی» و «هدی زینالعابدین» در فیلم سینمایی «اسکورت»
فرم فیلم اسکورت
یکی از مهمترین ویژگیهای فیلم اسکورت صدای آن است که به شیوه سه بعدی اتموس برای اولین بار در سینمای ایران تجربه میشود. این فناوری که توسط شرکت دالبی توسعه پیدا کرده، به جای محدود کردن صدا به کانالهای مشخص راست و چپ و مرکز، امکان مکانیابی دقیق و حرکت دادن صداها در یک فضای سه بعدی بالای سر و اطراف تماشاگر را فراهم میکند. همین باعث شده نقش صدا در این فیلم آنقدر پررنگ شود که لحظه به لحظه تعقیب و گریزها و سایش چرخ ماشینها بر جاده، نفس کشیدنها و هر صدایی در صحنه به طور محسوس و جهتدار شنیده شود و مخاطب را بیش از پیش تحت تاثیر اتفاقات قرار دهد و او را با خود همراه کند تا با همان هیجان سرعت ماشینها، فیلم را تعقیب کند.
وجه مثبت دیگر فیلم بازی دو شخصیت اصلی آن یعنی امیر جدیدی و هدی زینالعابدین است. هردو نقش خود را به خوبی ایفا میکنند، امیر جدیدی تقابل انجام وظیفه و تصمیمگیری در شرایط بحرانی را خوب به تصویر میکشد و هدی زینالعابدین نقش یک زن شوتی با ویژگیهای مردانه که البته سرشار از حس زنانگی هم هست را به خوبی بازی میکند تا آنجا که گمانهزنیها درباره انتخاب بهترین بازیگر زن نقش اول دربارۀ او آغاز شده است.