مجله میدان آزادی: دور جدیدی و شکلی نو از رویداد «نقد و تماشا» (مجموعه رویدادهای سینمایی مجله میدان آزادی) از نیمههای خرداد شروع به کار خواهد کرد. در ادامه این مطلب، متن کامل فراخوان شرکت در این اکرانها را بخوانید:
به جای مقدمه: آغاز چهارشنبههای اقتباسی
رویداد سینمایی نقدوتماشا از تابستان سال گذشته تاکنون در پنج فصل موضوعی و پنج دورۀ پیاپی برگزار شد. همواره یکی از انتقادها و پیشنهادهای مخاطبان محترم این رویدادها منظمشدن زمان این برنامه بود، اما مشکل اینجا بود که فکر میکردیم این نظم در عین اینکه فرصت برنامهریزی هم به برگزارکننده هم به شرکتکننده میدهد، شور و هیجان و تمرکز اکرانهای موضوعی را از بین میبرد. این شد که تصمیم گرفتیم اکرانهای فصلی و موضوعی را تعطیل نکنیم، ولی سعی کنیم دستکم یک اکران منظم هفتگی داشته باشیم. خبر خوب این است که از همین هفته این شکل هفتگی اکران و نقد را میتوانیم شروع کنیم. با هماهنگیهایی که در مجله میدان آزادی با باغ کتاب داشتیم، هم به تناسب فضای کتابمحور باغ کتاب و هم با توجه به استقبالی که سال گذشته از دو فصل فیلمهای اقتباسی و انیمیشنهای اقتباسی شد، به این نتیجه رسیدیم این برنامۀ ثابت بهتر است از جنس گفتوگوی سینما و کتاب یعنی «سینمای اقتباسی» باشد و از آنجا که در میان روزهای هفته چهارشنبۀ عزیز بیش از همه میزبان اکرانهای ما بوده، همین روز را برای نقدوتماشای هفتگی برگزیدیم. از این هفته دیگر میتوانیم یک پاتوق هفتگی داشته باشیم هم برای سینما، هم برای ادبیات. پس سعی کنید چهارشنبههایتان را به جایی قول ندهید!
پوستر رسمی اکرانهای هفتگی رویداد نقدوتماشا
اقتباس: چهارراهی برای گفتوگوی دوربین، کتاب، سینما و ادبیات
ژانر اقتباسی -اگر بتوان آن را یک ژانر نامید- یکی از مهمترین شیوههای فیلمسازی در سراسر جهان و سراسر تاریخ سینماست. «اقتباس» جاییست که دوربین و کتاب، یا به تعبیری دیگر سینما و ادبیات با هم همراه میشوند و اتفاقی تازه را در دنیای هنر رقم میزنند. سینمای اقتباسی، دربرگیرنده آثار سینماییست که بر پایۀ یک بخش یا کل یک اثر دیگر مانند کتابهای داستان یا رمان، نمایشنامه، زدگینامه، کتاب مصور، یا حتی آثار غیرمکتوبی مانند بازیهای کامپیوتری ساخته شدهاند. و البته که این تاثیرپذیری را میتوان به بیشتر و بزرگتر از آثار ادبی هنری، یعنی به کل جلوههای زندگی انسانی بسط داد، اما مرسومترین و مشهورترین تلقی از اقتباس، اقتباس از کتاب است.
به همین دلیل وقتی فیلمهای اقتباسی را تماشا و نقد میکنیم، فرصتی پیدا میکنیم تا سراغ دنیای کتابها هم برویم و به چنین سوالاتی پاسخ بدهیم:
این فیلم از دل چه کتابی متولد شده؟
این کتاب در زندگی دوبارهاش در فیلم چگونه به تصویر کشیده شده؟
فیلم حق کتاب را ادا کرده؟
کتاب به جذابیت فیلم بوده؟
فیلم به کتاب وفادار بوده؟
کتاب حرف بیشتری از فیلم داشته؟
فیلم خودش هم مستقل از کتاب حرفی برای گفتن داشته؟
و...
در چهارشنبههای اقتباسیِ نقدوتماشا که از همین هفته به صورت منظم و هفتگی در پردیس سینمایی باغ کتاب برگزار خواهند شد، سراغ مهمترین و زیباترین آثار سینمای اقتباسی ایران و جهان میرویم. سعی میکنیم منتقد، میزبان و حتی حالوهوای فیلمهای هرماه ثابت باشد تا پیوستگی رویدادها به نحوی حفظ شود و مخاطبی که در آن ماه با رویداد همراه میشود درک کاملتر و بهرۀ بیشتری از فیلمها و نقدها پیدا کند.
جدول زمانبندی «نقد و تماشا»، فیلمهای سینما زندگی
زمانبندی و اطلاعات برگزاری اکرانهای هفتگی رویداد «نقد و تماشا»
در اکرانهای هفتگی «نقد و تماشا»، هر هفته یک فیلم اقتباسی با حضور یک منتقد ارزشمند کشورمان اکران و بررسی میشود. تمام اکرانها روز چهارشنبه از ساعت ۱۷ در پردیس سینمایی باغ کتاب تهران برگزار خواهند شد.
اکرانهای هفتگی نقدوتماشا روز چهارشنبه همین هفته آغاز خواهد شد. دو فیلمی که در ماه خرداد اکران خواهند شد، به ترتیب اکران، «ناخدا خورشید» (ناصر تقوایی) در ۱۳خرداد و «روز واقعه» (شهرام اسدی) در ۲۰ خرداد، دو شاهکار سینمای اقتباسی تاریخ سینمای ایران خواهند بود.
نحوه شرکت در رویداد «نقد و تماشا»
برای شرکت در اکرانهای هفتگی نقدوتماشای ماه خرداد، از روز ۱۱ خرداد ۱۴۰۵ امکان رزرو صندلی بدون نیاز به پرداخت هزینه برای تمامی دوستداران سینما فراهم خواهد بود.
برای کسب اطلاعات بیشتر و همچنین رزرو صندلی رویدادها، میتوانید به سایت رویدادهای مجله میدان آزادی به نشانی (event.azadisq.com) و یا بازوی مجله میدان آزادی در نرمافزار بله مراجعه کنید. همچنین برای راهنمایی بیشتر در پیامرسانهای فعال میدان آزادی (بله، ایتا، شاد، و...) به سوالات شما پاسخ خواهیم داد.
معرفی منتقد و میزبان اکرانهای هفتگی رویداد «نقد و تماشا» در خرداد ۱۴۰۵
1. «ایوب آقاخانی»، نمایشنامهنویس، منتقد، کارگردان و مدرس تئاتر سینما، تلویزیون و بازیگر ایرانی است. آقاخانی علاوه بر فعالیت در کسوت کارگردانی و بازیگری، مدیرگروه ادبیات نمایشی دانشگاه سوره است و نمایشنامههای بسیاری مانند «اروند خون» و «زنانی که به بزها خیره شدهاند» را منتشر کرده و تئاترهای بسیاری را به روی صحنه برده است. گویندگی در رادیو و کتاب صوتی نیز از دیگر فعالیتهای اوست و کتاب «راهنمای عملی نمایشنامهنویسی برای رادیو» تجربیات آقاخانی در این حوزه است. پیشتر در فصل دوم «نقد و تماشا» برای بررسی سینمای اقتباسی، فصل پنجم «نقد و تماشا» برای بررسی فیلمهای ژانر بیوگرافی و همچنین در نقدهای سینمایی فصل آخر پروندۀ «پرواز بر فراز آشیانۀ سیمرغ» میزبان ایوب آقاخانی بودیم. در اکرانهای هفتگی نقدوتماشا در ماه خرداد نیز آقای آقاخانی منتقد ثابت فیلمها خواهند بود.
2. «مجید اسطیری»، داستاننویس، منتقد، پادکستساز، مدرس و نویسندۀ رمانهایی مثل «وقتی خورشید خوابید» و «آقای سالاری و دخترانش» و مجموعهداستان کوتاه «نفرین به هرچه قانون» است. او که در کارنامهی خود تدریس رماننویسی و همچنین آموزش عناصر داستان را دارد، دارای نشان درجهی دو هنری در زمینهی ادبیات داستانی است. اسطیری پیش از این در فصل دوم «نقد و تماشا» و فصل پنجم «نقد و تماشا» هم جزو میزبانان اصلی رویدادها بود و همچنین در فصلهایی از «مدرسه میدان آزادی» از جمله در «کارگاه داستاننویسی» میزبان حضور و دانش او بودیم. در اکرانهای هفتگی نقدوتماشا در ماه خرداد نیز این نویسنده و منتقد میزبان نشست نقد و بررسی فیلمها خواهد بود.
در فصلهای گذشتۀ رویدادهای هنری «نقد و تماشا» چه گذشت؟
مجموعه رویدادهای «نقد و تماشا» سال گذشته آغاز شد و با طراحی ۲۰ برنامۀ نقد و اکران در پایتخت خود را به دوستداران سینما شناساند. تاکنون در فصلهای تابستان، پاییز و زمستان سال ۱۴۰۴ ، و فصل بهار ۱۴۰۵ پنج فصل خاطرهانگیز از رویداد «نقد و تماشا» با چهار موضوع مختلف برگزار شده است.
قابی از فصل اول رویداد «نقد و تماشا» در تابستان 1404، اکران انیمه «سرویس تحویل کیکی»
در فصل اول به تماشای بهترین انیمیشنهای کارگردان و استاد محبوب سینمای ژاپن «هایائو میازاکی» نشستیم. شش انیمیشن از بهترینهای این هنرمند طی دو هفته، در آمفیتئاتر روباز باغ کتاب، زیر آسمان شب و ستارههایش اکران شدند و شبهای تابستانی به یادماندنیای برایمان ساختند. در هفته سوم این فصل نیز نشست «نقد، تحلیل و نمادشناسی شاهکارهای میازاکی» در سالن گالری باغ کتاب، میزبان علاقمندان به جهان هنری میازاکی بود.
قابی از فصل دوم رویداد «نقد و تماشا» در پاییز 1404 با حضور «ایوب آقاخانی» و میزبانی «مجید اسطیری»
در فصل دوم همزمان با هفته کتاب و کتابخوانی، با اکران تعدادی از آثار محبوب «سینمای اقتباسی» در پردیس سینمایی باغ کتاب، به سراغ محل تقاطع سینما و ادبیات رفتیم. چهار فیلم «رستگاری در شاوشنک»، «مهمان مامان»، «تاجر ونیزی» و «کودک و فرشته» در طی چهار شب اکران شدند. هرکدام از این آثار، بستری برای بیشتر آموختن درباره ماهیت سینمایی اقتباسی و ویژگیهای منحصربهفرد آن مهیا کردند. نشستهای نقد و بررسی اثار نیز پس از هر اکران با حضور منتقدان سینما و تئاتر برگزار شد.
قابی از فصل سوم رویداد «نقد و تماشا» در زمستان 1404 با حضور «نامیه اصفهانیان» و میزبانی «سپیده جانباز»
با استقبال مخاطبان از ژانر اقتباسی و به تناسب فضای کتاب و کتابخوانی باغ کتاب در فصل سوم رویداد نقد و تماشا هم سراغ اکران تعدادی از آثار محبوب «انیمیشن اقتباسی» رفتیم. سه انیمیشن محبوب «غول آهنی»، «قلعه متحرک هاول» و «مدفن کرمهای شبتاب» آثاری بودند که در سه شب مجزا در این فصل همراه با بررسی کتابهای منبع اقتباسشان اکران و نقد و بررسی شدند و اکران اثر چهارم یعنی انیمۀ «توتوچان: دخترکی آن سوی پنجره» به دلیل شروع جنگ و تعطیلی سینماها به زمان دیگری موکول شد.
قابی از فصل چهارم رویداد «نقد و تماشا» در بهار 1405 با حضور «محمد صابری»، «فرزاد رنجبر»، «بهار نوحیان» و میزبانی «زهرا صمصامی»
با آغاز جنگ و همچنین برای حمایت از هنرمندانی که در سختترین روزها پای هنر و این مرز پرهنر ماندند، برنامهریزی معمولمان را بههم زدیم و فصل تازۀ نقدوتماشا را به گرامیداشت «سینمای ملی میهنی» اختصاص دادیم. در این فصل چهار اپیزود برگزیدۀ مجموعۀ «سرو، سپید، سرخ» یعنی «چادر مسافرتی»، «تماس»، «نگران» و «تراس» اکران و نقد و بررسی شدند. نکتۀ ویژۀ این فصل از فصلهای نقدوتماشا حضور عوامل سازندۀ فیلم و بیان روایتشان از فیلمسازی برای مخاطبان بود.
قابی از فصل پنجم رویداد «نقد و تماشا» در بهار 1405 با حضور «کریم نیکونظر» و میزبانی «مجید اسطیری»
با فرارسیدن روزهای مربوط به نمایشگاه بینالمللی کتاب و رسم دیرین ایرانیان در اردیبهشت کاغذی، تصمیم گرفتیم هم برای آریگویی به زندگی در روزهایی که سایۀ اضطراب بر سر خیلی از هموطنانمان بود و هم برای فهمیدن و تماشای رنج و منزلت نویسندگان، با فصلی ویژه به نام «سینمای زندگی» سراغ ژانر بیوگرافی برویم، و اینبار با موضوع زندگی داستاننویسان. در این فصل هفده فیلم اکران شدند که به جز یک فیلم که روایت زندگی یک داستاننویس خیالی بود، موضوع تمام فیلمها زندگی نویسندگان بزرگ ایران و جهان بود.
در رویدادهای «نقد و تماشا» چه اتفاقی میافتد؟
در مجموعهرویدادهای هنری «نقد و تماشا» قرار است هم تماشا کنیم و لذت ببریم، هم یاد بگیریم و حرفهای شویم. هر فصل از این رویداد سه بخش اصلی دارد:
در بخش اول به تماشای یک فیلم خواهیم نشست. اکرانها در هر فصل در قالب یک مجموعه انتخاب شدهاند، و بناست که بین فیلمهای اکرانشده نوعی پیوستگی وجود داشته باشد. بنابراین، بینندهها با شرکت در این مجموعه اکران میتوانند علاوه بر لذت تماشای یک فیلم سینمایی بر روی پرده سینما، در جریان یک سیر هنری قرار بگیرند و بیشتر بیاموزند. گاهی این اکرانها بر اساس ژانرها هستند، گاهی بر اساس جهان هنری هنرمندان و خالقان اثر انتخاب میشوند، و گاهی هم آثاری که از نظر موضوعی به هم مرتبطاند در کنار هم قرار میگیرند.
در بخش دوم رویداد، نشست یا میزگرد نقد و بررسی آثار اکرانشده با حضور منتقدان و صاحبنظران در زمینههای هنری مرتبط برگزار میشود تا در کنار لذت تماشای فیلم، کیفیت مواجهه بینندگان با آثار غنیتر، دقیقتر و عمیقتر شود.
مرحلۀ سوم فرصت و چالش ریویونویسی و نقدنویسی بینندگانی است که در همه یا یکی از اکرانها حضور داشتهاند. اینگونه پس از مواجهه با اثر هنری فرصت تعمقی دو طرفه و تعاملی نیز ایجاد خواهد شد و باز به فهم بیشتر و در نتیجه تجربه هنری پربارتر میانجامد. در آخر نیز ریویوها داوری و بررسی میشوند و به بهترینها در پایان هر ماه جوایزی اهدا میشود.