مجله میدان آزادی: فصل تازه رویداد «نقد و تماشا» (مجموعه رویدادهای سینمایی مجله میدان آزادی) از آخرین روزهای اردیبهشت تا اولین روزهای خرداد برگزار خواهد شد. در ادامه این مطلب، متن کامل فراخوان شرکت در فصل پنجم «نقد و تماشا» را بخوانید:
به جای مقدمه
رنج و بیم و مرگ همواره پیرامون جهان معاصر حضور قدرتمندی دارند و ما مثل همیشه، با این اعتقاد که هنر و ادبیات همواره هم پناه روزهای دشوارند، هم بهترین فرصت برای بهتر دیدن و هم بهترین زبان برای گفتگوکردن؛ تصمیم گرفتیم از هفتۀ آخر اردیبهشتماه علیرغم دشواریهای بسیار ارتباطی و تقریبا محالبودن هرگونه انجام تبلیغات موثر، مخصوصا با استقبالی که از فصل تازۀ نقد و تماشا شد بار دیگر چراغ نقد و تماشا را روشن کنیم؛ اینبار بیش از همیشه با آریگویی به زندگی.
تماشای زیستن یک نویسنده، از قاب سینما
ژانر «زندگینامهای» یا «بیوگرافی» یکی از محبوبترین ژانرهای سینماست که بسیاری از اوقات با «ژانر اقتباسی» مصداقهای مشترک دارد. در حقیقت ژانر بیوگرافی هم نوعی اقتباس است، اما نه لزوما ازکتاب، بلکه از زندگی، یا از کتابی که روایت یک زندگی است. حال اگر این زندگی خود زندگی یک نویسندۀ کتاب باشد، آنهم کتابهایی که در سینما مورد اقتباس قرار گرفتهاند یا میتوانند قرار بگیرند، یعنی ما با یک اقتباس دوطرفه و تودرتو مواجهیم! گوشهای دنج از سینما که مخصوصا برای دوستداران ادبیات و کتاب خاص و رشکبرانگیز است.
با وجود انبوه نویسندگان و شاعران بزرگ این ژانر چندان در سینمای ایران به نویسندگان ایرانی ادای دین نکرده ولی در سینمای غرب آثار مختلف و متفاوتی از این ادای دین سینما به کتاب و ادبیات را شاهدیم که میتوانند مورد الهام هنرمندان ایرانی قرار بگیرند.
اما یکی از مهمترین و بزرگترین رویدادهای فرهنگی هنری سالیانۀ ایران، نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران است که همهساله در اردیبهشت برگزار میشود. اهالی هنر و ادبیات به همین دلیل برای دوستداشتن اردیبهشت دلیل دیگری دارند. ما هم در مجلۀ میدان آزادی قبلا در پروندۀ اردیبهشت کاغذی مفصلا به این وجه اردیبهشت و به نمایشگاه کتاب پرداختیم. پیروی همین پرونده و همین زمان، تصمیم گرفتیم در نقد و تماشا یک فصل ویژه را به همین ژانر خاص و به مهمترین خالقان کتابها و جهان ادبیات اختصاص بدهیم و چه بهتر که این زمان همزمان با اردیبهشت کاغذی باشد.
در این بخش از «فصل سینمای زندگی» ضمن ده شب، سراغ فیلمهایی متفاوت با موضوع زندگی نویسندگان بزرگ میرویم و امیدواریم در فرصتهای بعدی بتوانیم اکرانهای سینمای زندگی را با پرداختن به زندگی دیگر انسانهای تاثیرگذار تاریخ بهویژه دیگر هنرمندان بزرگ طراحی و اجرا کنیم.
زمانبندی و اطلاعات برگزاری فصل پنجم رویداد «نقد و تماشا»
در فصل پنجم رویداد «نقد و تماشا»، دوازده فیلم با حضور پنج منتقد شناختهشدۀ کشورمان اکران و بررسی میشوند و تمام اکرانها از ساعت ۱۹ باغ کتاب تهران برگزار خواهند شد. در این فصل هم سعی میکنیم مثل قبل به قرار چهارشنبهها متعهد باشیم، اما به دلیل شرایط جنگی و دشواری هماهنگیها برنامهها فشردهتر است و اعلان قطعی هر برنامه قبل از اکران انجام شود. این فصل از رویداد نقدوتماشا با دوازده اکران موضوعی، روز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت از ساعت ۱۹ در سال شمارۀ ۴ پردیس سینمایی باغ کتاب آغاز خواهد شد.
پوستر رسمی فصل پنجم رویداد نقدوتماشا
معرفی منتقدان فصل «سینمای زندگی» رویداد «نقد و تماشا»
1. هادی مقدمدوست کارگردان، فیلمنامهنویس، منتقد هنری، روزنامهنگار و مدرس حوزه سینماست. نویسندگی فیلمنامه سریال «وضعیت سفید»، سینماییهای «بیپولی»، «آرایش غلیظ»، «شعلهور» و کارگردانی فیلمهایی چون «عطرآلود»، «سر به مهر» و اپیزود چهارم «هیهات» از جمله آثار شاخص او در سینماست. همچنین او سالها در مجلاتی چون «فیلمنگار»، «24»، «مجله فیلم»، «همشهری داستان»، «سه نقطه» و… به فعالیت ژورنالیستی پرداخته است. پیش از این در فصلهایی از «مدرسه میدان آزادی» از جمله در «کارگاه روایتنویسی» و «کارگاه ایدهیابی در ژورنالیسم هنر» میزبان حضور و دانش او بودیم.
2. ایوب آقاخانی، نمایشنامهنویس، منتقد، کارگردان و مدرس تئاتر سینما، تلویزیون و بازیگر ایرانی است. آقاخانی علاوه بر فعالیت در کسوت کارگردانی و بازیگری، مدیرگروه ادبیات نمایشی دانشگاه سوره است و نمایشنامههای بسیاری مانند «اروند خون» و «زنانی که به بزها خیره شدهاند» را منتشر کرده و تئاترهای بسیاری را به روی صحنه برده است. گویندگی در رادیو و کتاب صوتی نیز از دیگر فعالیتهای اوست و کتاب «راهنمای عملی نمایشنامهنویسی برای رادیو» تجربیات آقاخانی در این حوزه است. پیشتر در فصل دوم «نقد و تماشا» برای بررسی سینمای اقتباسی و همچنین در نقدهای سینمایی فصل آخر پروندۀ «پرواز بر فراز آشیانۀ سیمرغ» میزبان ایوب آقاخانی بودیم.
3. مینو خانی پژوهشگر، استاد دانشگاه، تحلیلگر هنری، ژورنالیست و منتقد و مدرس دو هنر نقاشی و سینماست. او دارای مدرک دکترای هنر از دانشگاه اینالکو پاریس و استاد و عضو هیئت علمی واحد تهران شمال دانشگاه آزاد اسلامی است. خانی داوری در جشنوارههای هنری معتبر و همچنین مستندسازی را نیز در کارنامه دارد. «استنلی کوبریک: ادیسه در سینما» از کتابهایی است که دکتر مینوخانی ترجمه کرده است. پیش از این در فصل دوم «نقد و تماشا» و نیز فصلهایی از «مدرسه میدان آزادی» از جمله در «پادکست تاریخ سینما» و «کارگاه نقد نقاشی» با این منتقد محترم همراه بودیم.
4. محمد صابری، منتقد سینما و روزنامهنگار حرفهای سینما و تلویزیون است که جدا از سالها نگارش در مکتوبات و مجلات هنری، تجربه نویسندگی و سردبیری برنامههای تلویزیونی در همین حوزه را هم در کارنامه خود دارد. بیش از دو دهه از ورود صابری به عرصه نقد و روزنامهنگاری سینمایی میگذرد، منتقدی که بیشترین تمرکز حرفهای خود را معطوف به حوزۀ سینمای ایران داشته است. محمد صابری همچنین سردبیری و نویسندگی برنامههای تلویزیونیای چون «نقد سینما» و«شب نشینی» را برعهده داشته است. صابری پیشتر در فصل دوم «نقد و تماشا» از جمله منتقدان آثار برجستۀ سینمای اقتباسی بود. فصلهایی از «مدرسه میدان آزادی» از جمله در «کارگاه روایتنویسی» و «کارگاه ایدهیابی در ژورنالیسم هنر» میزبان حضور و دانش او بودیم.
5. کریم نیکونظر، خبرنگار سینمایی، منتقد سینما و پادکستساز حرفهای است که جدا از سالها نگارش در مکتوبات و مجلات هنری، تجربه نویسندگی و تهیهکنندگی پادکست از جمله پادکست «رادیو تراژدی» را دارد. نیکونظر علاوه بر پادکستری، نویسندۀ کتابهایی با موضوع سینما هم هست که مهمترین آنها عبارتند از «آدم ما در بالیوود» و «سینما جهنم: شش گزارش دربارهی آدمسوزی در سینما رکس». این اولین همراهی ما با نیکونظر در مجله میدان آزادی است.
نحوه شرکت در رویداد «نقد و تماشا»
در این فصل از رویداد نقدوتماشا از روز ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ امکان رزرو صندلی بدون نیاز به پرداخت هزینه برای تمامی دوستداران سینما فراهم خواهد بود.
برای کسب اطلاعات بیشتر و همچنین رزرو صندلی رویدادها، میتوانید به سایت رویدادهای مجله میدان آزادی به نشانی (event.azadisq.com) و یا بازوی مجله میدان آزادی در نرمافزار بله مراجعه کنید. همچنین برای راهنمایی بیشتر در پیامرسانهای فعال میدان آزادی (بله، ایتا، شاد، و...) به سوالات شما پاسخ خواهیم داد.
در فصلهای گذشتۀ رویدادهای هنری «نقد و تماشا» چه گذشت؟
مجموعه رویدادهای «نقد و تماشا» سال گذشته آغاز شد و با طراحی ۲۰ برنامۀ نقد و اکران در پایتخت خود را به دوستداران سینما شناساند. تاکنون در فصلهای تابستان، پاییز و زمستان سال ۱۴۰۴ ، و فصل بهار ۱۴۰۵ پنج فصل خاطرهانگیز از رویداد «نقد و تماشا» با چهار موضوع مختلف برگزار شده است.
قابی از فصل اول رویداد «نقد و تماشا» در تابستان 1404، اکران انیمه «سرویس تحویل کیکی»
در فصل اول به تماشای بهترین انیمیشنهای کارگردان و استاد محبوب سینمای ژاپن «هایائو میازاکی» نشستیم. شش انیمیشن از بهترینهای این هنرمند طی دو هفته، در آمفیتئاتر روباز باغ کتاب، زیر آسمان شب و ستارههایش اکران شدند و شبهای تابستانی به یادماندنیای برایمان ساختند. در هفته سوم این فصل نیز نشست «نقد، تحلیل و نمادشناسی شاهکارهای میازاکی» در سالن گالری باغ کتاب، میزبان علاقمندان به جهان هنری میازاکی بود.
قابی از فصل دوم رویداد «نقد و تماشا» در پاییز 1404 با حضور «ایوب آقاخانی» و میزبانی «مجید اسطیری»
در فصل دوم همزمان با هفته کتاب و کتابخوانی، با اکران تعدادی از آثار محبوب «سینمای اقتباسی» در پردیس سینمایی باغ کتاب، به سراغ محل تقاطع سینما و ادبیات رفتیم. چهار فیلم «رستگاری در شاوشنک»، «مهمان مامان»، «تاجر ونیزی» و «کودک و فرشته» در طی چهار شب اکران شدند. هرکدام از این آثار، بستری برای بیشتر آموختن درباره ماهیت سینمایی اقتباسی و ویژگیهای منحصربهفرد آن مهیا کردند. نشستهای نقد و بررسی اثار نیز پس از هر اکران با حضور منتقدان سینما و تئاتر برگزار شد.
قابی از فصل سوم رویداد «نقد و تماشا» در زمستان 1404 با حضور «نامیه اصفهانیان» و میزبانی «سپیده جانباز»
با استقبال مخاطبان از ژانر اقتباسی و به تناسب فضای کتاب و کتابخوانی باغ کتاب در فصل سوم رویداد نقد و تماشا هم سراغ اکران تعدادی از آثار محبوب «انیمیشن اقتباسی» رفتیم. سه انیمیشن محبوب «غول آهنی»، «قلعه متحرک هاول» و «مدفن کرمهای شبتاب» آثاری بودند که در سه شب مجزا در این فصل همراه با بررسی کتابهای منبع اقتباسشان اکران و نقد و بررسی شدند و اکران اثر چهارم یعنی انیمۀ «توتوچان: دخترکی آن سوی پنجره» به دلیل شروع جنگ و تعطیلی سینماها به زمان دیگری موکول شد.
قابی از فصل چهارم رویداد «نقد و تماشا» در بهار 1405 با حضور «محمد صابری»، «فرزاد رنجبر»، «بهار نوحیان» و میزبانی «زهرا صمصامی»
با آغاز جنگ و همچنین برای حمایت از هنرمندانی که در سختترین روزها پای هنر و این مرز پرهنر ماندند، برنامهریزی معمولمان را بههم زدیم و فصل تازۀ نقدوتماشا را به گرامیداشت «سینمای ملی میهنی» اختصاص دادیم. در این فصل چهار اپیزود برگزیدۀ مجموعۀ «سرو، سپید، سرخ» یعنی «چادر مسافرتی»، «تماس»، «نگران» و «تراس» اکران و نقد و بررسی شدند. نکتۀ ویژۀ این فصل از فصلهای نقدوتماشا حضور عوامل سازندۀ فیلم و بیان روایتشان از فیلمسازی برای مخاطبان بود.
در رویدادهای «نقد و تماشا» چه اتفاقی میافتد؟
در مجموعهرویدادهای هنری «نقد و تماشا» قرار است هم تماشا کنیم و لذت ببریم، هم یاد بگیریم و حرفهای شویم. هر فصل از این رویداد سه بخش اصلی دارد:
در بخش اول به تماشای یک فیلم خواهیم نشست. اکرانها در هر فصل در قالب یک مجموعه انتخاب شدهاند، و بناست که بین فیلمهای اکرانشده نوعی پیوستگی وجود داشته باشد. بنابراین، بینندهها با شرکت در این مجموعه اکران میتوانند علاوه بر لذت تماشای یک فیلم سینمایی بر روی پرده سینما، در جریان یک سیر هنری قرار بگیرند و بیشتر بیاموزند. گاهی این اکرانها بر اساس ژانرها هستند، گاهی بر اساس جهان هنری هنرمندان و خالقان اثر انتخاب میشوند، و گاهی هم آثاری که از نظر موضوعی به هم مرتبطاند در کنار هم قرار میگیرند.
در بخش دوم رویداد، نشست یا میزگرد نقد و بررسی آثار اکرانشده با حضور منتقدان و صاحبنظران در زمینههای هنری مرتبط برگزار میشود تا در کنار لذت تماشای فیلم، کیفیت مواجهه بینندگان با آثار غنیتر، دقیقتر و عمیقتر شود.
مرحلۀ سوم فرصت و چالش ریویونویسی و نقدنویسی بینندگانی است که در همه یا یکی از اکرانها حضور داشتهاند. اینگونه پس از مواجهه با اثر هنری فرصت تعمقی دو طرفه و تعاملی نیز ایجاد خواهد شد و باز به فهم بیشتر و در نتیجه تجربه هنری پربارتر میانجامد. در آخر نیز ریویوها داوری و بررسی میشوند و به بهترینها در پایان هر ماه جوایزی اهدا میشود.